dati.gov.it'ten veri çekme

dati.gov.it, İtalya'nın ulusal açık veri portalıdır (Portale Nazionale Dati
Aperti, AGID). Hazır bir seri seçmezsin; portalın kataloğundan tek bir dosya
alırsın ve dosyayı kimliğiyle seçersin.

Lisans burada tekdüze: 500 veri setlik bir örneklemde (2026-08-28) hepsi
Creative Commons Attribuzione 4.0 Internazionale (CC BY 4.0) çıktı. Yani
atıf verdiğin sürece kullanım serbest; içe aktarma lisansı yine portaldan okuyup
künyeye yazar.

Bu sayfa grafik editörü üzerinden anlatılıyor. Aynı kaynak harita
editöründe de var ve adımlar aynı. Haritada fark önizlemede başlar:
satırların neyi anlattığını sen beyan edersin, tavanlar ve künye alanı da
başkadır. Haritaya özgü olan her şey:
haritada kaynaktan veri.

Adım 1 — Kaynaklar penceresini aç

Editörde sol raydan Kaynaktan veri'ye tıkla. Açılan pencerenin adı
Veri kaynakları. Sol listede kaynaklar iki başlık altında toplanır;
dati.gov.it Açık veri portalları başlığı altında.

Pencerenin üstündeki şerit üç adımı gösterir: Parametre → Boyut → Önizleme.
Bu kaynakta Boyut adımı üstü çizilidir: dosyayı kimliğiyle seçersin,
keşfedilecek bir boyut yoktur.

Adım 2 — Katalogda ara

Katalogda ara alanına bir terim yaz. Arama portalın kataloğunda yapılır ve
veri çekilmez — yalnız hangi dosyaların var olduğunu görürsün. Sonuç satırına
tıklayınca kimlik aşağıdaki alana kendiliğinden dolar.

Bir aramada en çok 20 sonuç gösterilir ve her veri seti için en çok 25 dosya
listelenir.

Portal büyüktür: 65.960 veri seti (ölçüldü 2026-08-28). Katalog başlıkları
İtalyanca; arama terimlerini İtalyanca denemek sonucu belirgin biçimde
iyileştirir.

Adım 3 — ⚠ Bu portalda ✓ rozetini HİÇ görmeyeceksin

Diğer portalları kullandıysan arama sonucunda yeşil bir ✓ doğrudan
aktarılabilir rozeti görmeye alışkınsın. Burada o rozet hiç çıkmaz — ve bu,
ne portalın ne de aracın bozuk olduğu anlamına gelir.

Mekanizma şu: bazı portallar dosyaların içeriğini ayrıca bir sorgu servisine
yükler; ✓ rozeti "bu dosya o servisten satır satır okunabiliyor" demektir.
dati.gov.it'te o servis kurulu değil — ölçüldü (2026-08-28): portalın
65.960 veri setinin hiçbirinde yok. Servis olmayınca bayrak olmaz, bayrak
olmayınca rozet olmaz.

Sonuç: bu portalda rozetler ağırlıkla ? ve ✗ görünür.

"?" rozeti burada kötü haber değil, normal yol. İçe aktarma o durumda
dosyayı indirip ayrıştırır ve bu çalışıyor: ölçümde 27 CSV kaynağının 26'sı
başarıyla çekildi.

⚠ Boyut rozeti de bu portalda güvenilmez. Kayıtların çoğu dosya boyutunu
tam olarak 1024 diye beyan ediyor; ölçülen bir örnekte gerçek dosya 35.056
bayttı. Yani "boyut sınırının üstünde" uyarısı burada neredeyse hiç
tetiklenmez — büyük bir dosya seçersen uyarıyı önizleme aşamasında değil,
çekim sırasında görürsün.

Adım 4 — Kaynak kimliğini gir

Resource UUID alanı dosyanın kimliğidir. Aramadan tıkladıysan zaten doludur.
Elle bulmak istersen: portalın katalog sayfasından bir veri setine gir, CSV
satırındaki bağlantıyı aç; kimlik adresin son parçasıdır
(…/resource/UUID). Yalnız CSV dosyaları desteklenir.

Kimlik biçimi bozuksa istek gönderilmeden reddedilir:

dati.gov.it kaynak kimliği bekleniyor — veri seti sayfasında dosyanın kimliği (ör. 92e5e2e7-9b82-43de-86a9-cd9463320df6)

Kimlik geçerli biçimde ama portalda yoksa:

Kayıt bulunamadı (kimlik: …). Kimliği dati.gov.it veri seti sayfasından doğrulayın.

En çok satır alanı kaç satırın alınacağını belirler.
Boş bırakırsan 1000 gelir; kaynak daha uzunsa ilk 1000 satır alınır.
Bu alanın tavanı 5.000 satırdır.

Adım 5 — Çek ve önizle

Veriyi getir düğmesi asıl isteği atar. Önizleme tablosu gelen satır ve kolon
sayısını yazar; altında Footer önizlemesi vardır — içe aktarınca yazılacak
kaynak satırını orada görürsün.

Boş hücreler boş olarak işaretlenir; sıfır olarak yazılmaz.

⚠ Portalın "format" alanı yalan söyleyebilir. Bir dosya CSV diye
işaretlenmişken içeriği başka olabilir; bu ölçüldü ve içe aktarma buna karşı
dosyanın kendi baytlarına bakar. Öyle bir dosya seçersen ne olduğu adıyla
söylenir:

Resource bir ZIP arşivi, CSV değil — portalın "format" alanı CSV dese de dosyanın kendisi farklı (bayt imzasından ölçüldü). Portalda doğrudan .csv uzantılı bir resource seçin.

ZIP, gzip, PDF, Excel, 7z, RAR, bzip2, PNG ve GIF tanınır ve adıyla reddedilir.

Adım 6 — İçe aktar

İçe aktar düğmesi veriyi tabloya yazar. Pencere basmadan önce şunu yazar:

İçe aktarma grafiğin verisini ve kaynak bilgisini DEĞİŞTİRİR; geri alınamaz (undo geçmişi sıfırlanır).

Bu uyarı ciddidir: mevcut tablonun üzerine yazılır ve geri alma geçmişi
temizlenir. Önemli bir düzenleme varsa önce onu bitir.

⚠ Haritada uyarı daha kısadır — "İçe aktarma haritanın verisini ve kaynak
bilgisini DEĞİŞTİRİR; geri alınamaz." Parantezli kısım orada yoktur, çünkü
harita editöründe geri alma geçmişi hiç yoktur.

Sık karşılaşılanlar

Hiç ✓ göremiyorum, bir şey mi ters

Hayır — Adım 3'teki sebep. Bu portalda satır sorgusu servisi kurulu değil, o
yüzden ✓ rozeti üretilemiyor. ? rozetli bir dosya seç ve çek; olağan yol
budur.

Çekim yavaş

Bu portalda her çekim dosyayı indirir (satır sorgusu yolu yok). Büyük bir CSV
seçtiysen bekleme süresi ona bağlıdır. Daha küçük bir dosya ya da daha dar bir
veri seti denemek en pratik çözümdür.

Portal cevap vermiyor

dati.gov.it beklenmedik bir yanıt verdi (HTTP 500). Daha sonra tekrar deneyin.

Bu geçici bir durumdur; bir süre sonra tekrar dene.

Haritaya aktaracağım, tavanlar aynı mı

Hayır. Haritada birim de sayı da başkadır: harita sütun değil satır sayar (10.000) ve zaman açıksa 120 dönem kabul eder.
Portal dosyaları bölge kolonu taşıyorsa haritaya uygundur, ama satırların neyi
anlattığını orada sen beyan edersin. Ayrıntı:
haritada kaynaktan veri.

Kaynak satırı grafikte görünmüyor

Kaynak anahtarı kapalı olabilir. Metin › Kaynak bölümünden aç. Kaynaklar
penceresi, atıf kapalıyken içe aktarmadan önce seni uyarır ve tek tıkla açmayı
önerir.