data.gov.lv'den veri çekme

data.gov.lv, Letonya'nın ulusal açık veri portalıdır (Latvijas Atvērto datu
portāls). Hazır bir seri seçmezsin; portalın kataloğundan tek bir dosya
alırsın ve dosyayı kimliğiyle seçersin.

Lisans dosyaya göre değişir ve içe aktarma sırasında portaldan okunur.
⚠ Bu portalda lisans tablosu ölçtüğümüz en temiz olan: 200 veri setlik bir
örneklemde (2026-08-28) CC0-1.0 %89 · CC-BY-4.0 %11 — yani örneklemin
tamamı açık lisanslı, ticari kullanıma kapalı kayıt çıkmadı.

Bu sayfa grafik editörü üzerinden anlatılıyor. Aynı kaynak harita
editöründe de var ve adımlar aynı. Haritada fark önizlemede başlar:
satırların neyi anlattığını sen beyan edersin, tavanlar ve künye alanı da
başkadır. Haritaya özgü olan her şey:
haritada kaynaktan veri.

Adım 1 — Kaynaklar penceresini aç

Editörde sol raydan Kaynaktan veri'ye tıkla. Açılan pencerenin adı
Veri kaynakları. Sol listede kaynaklar iki başlık altında toplanır;
data.gov.lv Açık veri portalları başlığı altında.

Pencerenin üstündeki şerit üç adımı gösterir: Parametre → Boyut → Önizleme.
Bu kaynakta Boyut adımı üstü çizilidir: dosyayı kimliğiyle seçersin,
keşfedilecek bir boyut yoktur.

Adım 2 — Katalogda ara

Katalogda ara alanına bir terim yaz. Arama portalın kataloğunda yapılır ve
veri çekilmez — yalnız hangi dosyaların var olduğunu görürsün. Sonuç satırına
tıklayınca kimlik aşağıdaki alana kendiliğinden dolar.

Bir aramada en çok 20 sonuç gösterilir ve her veri seti için en çok 25 dosya
listelenir.

Portal görece küçüktür: 1.560 veri seti (ölçüldü 2026-08-28). Arama terimlerini
Letonca denemek işe yarayabilir — katalog başlıklarının çoğu Letonca.

Adım 3 — Rozetleri oku

Arama sonucundaki her dosya bir rozet taşır. Rozet bir uyarıdır, kilit
değildir — her satır tıklanabilir kalır.

Çalışmayan dosyalar gizlenmez, işaretlenir. Gizlemek "benim veri setim neden
listede yok" sorusunu doğururdu.

⚠ "Ne kadarı doğrudan aktarılabilir" sorusunun İKİ cevabı var, ikisi de doğru

Bu portalda doğrudan aktarılabilir dosya oranı, neyi saydığına göre değişir
(ölçüldü 2026-08-28):

Bu bir çelişki değil, örnekleme çarpıklığı. Portaldaki tek bir veri seti
(Informācija par Saeimas sēdēm — parlamento oturumları) 2.691 dosya taşıyor;
en büyük üç veri seti bütün dosyaların dörtte üçünü oluşturuyor. Oysa medyan
veri setinde tek dosya var.

Dosya sayarsan o üç dev kaydın biçim dağılımını ölçmüş olursun, portalı değil.
Veri seti sayarsan portalı ölçersin. Senin deneyimin ikinciye yakın olacak:
katalogda dolaşırken karşına çıkacak tipik kayıt tek dosyalıdır.

Adım 4 — Kaynak kimliğini gir

Resource UUID alanı dosyanın kimliğidir. Aramadan tıkladıysan zaten doludur.
Elle bulmak istersen: portalın katalog sayfasından bir veri setine gir, CSV
satırındaki bağlantıyı aç; kimlik adresin son parçasıdır
(…/resource/UUID). Yalnız CSV dosyaları desteklenir.

Kimlik biçimi bozuksa istek gönderilmeden reddedilir:

data.gov.lv kaynak kimliği bekleniyor — veri seti sayfasında dosyanın kimliği (ör. 69679a60-88ca-4ade-820b-b8fbb54bd4bf)

Kimlik geçerli biçimde ama portalda yoksa:

Kayıt bulunamadı (kimlik: …). Kimliği data.gov.lv veri seti sayfasından doğrulayın.

En çok satır alanı kaç satırın alınacağını belirler.
Boş bırakırsan 1000 gelir; kaynak daha uzunsa ilk 1000 satır alınır.
Bu alanın tavanı 5.000 satırdır.

Adım 5 — Çek ve önizle

Veriyi getir düğmesi asıl isteği atar. Önizleme tablosu gelen satır ve kolon
sayısını yazar; altında Footer önizlemesi vardır — içe aktarınca yazılacak
kaynak satırını orada görürsün.

Boş hücreler boş olarak işaretlenir; sıfır olarak yazılmaz.

⚠ Portalın "format" alanı yalan söyleyebilir. Bir dosya CSV diye
işaretlenmişken içeriği başka olabilir; bu ölçüldü ve içe aktarma buna karşı
dosyanın kendi baytlarına bakar. Öyle bir dosya seçersen ne olduğu adıyla
söylenir:

Resource bir ZIP arşivi, CSV değil — portalın "format" alanı CSV dese de dosyanın kendisi farklı (bayt imzasından ölçüldü). Portalda doğrudan .csv uzantılı bir resource seçin.

ZIP, gzip, PDF, Excel, 7z, RAR, bzip2, PNG ve GIF tanınır ve adıyla reddedilir.

Adım 6 — İçe aktar

İçe aktar düğmesi veriyi tabloya yazar. Pencere basmadan önce şunu yazar:

İçe aktarma grafiğin verisini ve kaynak bilgisini DEĞİŞTİRİR; geri alınamaz (undo geçmişi sıfırlanır).

Bu uyarı ciddidir: mevcut tablonun üzerine yazılır ve geri alma geçmişi
temizlenir. Önemli bir düzenleme varsa önce onu bitir.

⚠ Haritada uyarı daha kısadır — "İçe aktarma haritanın verisini ve kaynak
bilgisini DEĞİŞTİRİR; geri alınamaz." Parantezli kısım orada yoktur, çünkü
harita editöründe geri alma geçmişi hiç yoktur.

Sık karşılaşılanlar

Lisans ne olacak

Ölçtüğümüz portallar arasında burası en rahat olanı: 200 veri setlik örneklemde
(2026-08-28) hepsi açık lisanslıydı — CC0-1.0 %89, CC-BY-4.0 %11.

⚠ Yine de bir pürüz var: lisans adresi kayıtların %67'sinde boş. Yani künyeye
lisans adı yazılır ama tıklanabilir bir bağlantı çıkmayabilir. Lisansın kendisi
bilinir, adresi bilinmez.

Portal cevap vermiyor

data.gov.lv beklenmedik bir yanıt verdi (HTTP 500). Daha sonra tekrar deneyin.

Bu geçici bir durumdur; bir süre sonra tekrar dene.

Haritaya aktaracağım, tavanlar aynı mı

Hayır. Haritada birim de sayı da başkadır: harita sütun değil satır sayar (10.000) ve zaman açıksa 120 dönem kabul eder.
Portal dosyaları bölge kolonu taşıyorsa haritaya uygundur, ama satırların neyi
anlattığını orada sen beyan edersin. Ayrıntı:
haritada kaynaktan veri.

Kaynak satırı grafikte görünmüyor

Kaynak anahtarı kapalı olabilir. Metin › Kaynak bölümünden aç. Kaynaklar
penceresi, atıf kapalıyken içe aktarmadan önce seni uyarır ve tek tıkla açmayı
önerir.